خطبه اول

پالایش نظام مشاوره از اندیشه‌های غربی

 

اعوذبالله  السمیع العلیم من الشیطان الرجیم. بسم‌اللّه الرحمن الرحیم نحمده علی ما کان و نستعینه من امرنا علی ما یکون و نؤمن به و نتوکل علیه و نستغفره و نستهدیه و نعوذ به من شرور انفسنا و سیئات اعمالنا و نصلّی و نسلّم علی سیدنا و نبینا ابی‌القاسم المصطفی محمد وَ عَلی آله الأطیَّبینَ الأطهَرین و لاسیّما بقیة اللّه فی الارضین. اعوذ باللّه السمیع العلیم من الشیطان الرجیم. بسم اللّه الرحمن الرحیم. «یا أَیهَا الَّذِینَ آمَنُواْ اتَّقُواْ اللّهَ وَکونُواْ مَعَ الصَّادِقِینَ»[1] عِبَادَ اللَّهِ أُوصِیکمْ و نَفسِی بِتَقْوَی اللَّه و ملازمة أمره و مجانبة نهیه و تَجَهَّزُوا عباد اللَّه فَقَدْ نُودِیَ فِیکُمْ بِالرَّحِیلِ[2]وَ تَزَوَّدُواْ فَإِنَّ خَیْرَ الزَّادِ التَّقْوَی[3]

توصیه به تقوا

همه شما نمازگزاران گرامی برادران و خواهران ارجمند و خودم را به پرهیزگاری و پارسایی و ذکر و شکر خداوند در همه احوال توصیه و سفارش می‌کنم. امیدواریم خداوند همه ما را از بندگان وارسته و شایسته و ذاکر و شاکر خویش مقرر بفرماید.

بحث ما در خطبه‌های پیشین در رابطه با اصول و قواعد و ضوابط روابط خانوادگی و ارتباط میان ‌همسران بود. بسی آشکار است که استحکام بنیان خانواده که از مهم‌ترین اموری است که شرع بر آن تأکید کرده است قبل از هر چیز به روابط مهذب از آسیب‌های میان زن و شوهر وابسته است. ما تاکنون به هشت اصل و قاعده در روابط میان ‌همسران اشاره کردیم و اصل هشتم مشاوره و رایزنی در درون خانواده و میان همسران بود.

نکات روش‌شناختی در رابطه با بحث

پیش از پرداختن به ادامه بحث خدمت طلاب عزیز و دانش‌پژوهان گرامی چند نکته روش‌شناختی را عرض می‌کنم و بعد مباحث را پی خواهیم گرفت:

1.       در این هشت اصل گذشته و همچنین اصولی که در روابط میان همسران و روابط خانوادگی مطرح خواهیم کرد چندین نوع از ادله، مورد تمسک و توجه ما قرار دارد:

‌أ.        گروه اول، ادله و آیات و روایاتی است که قواعد عامه اخلاقی و فقهی را بیان می‌کند که شامل روابط میان همسران هم می‌شود: مثل مقوله صبر، بردباری و امثال‌ذلک، که این‌ها قواعد عمومی اخلاقی اسلامی است و طبعاً در میان خانواده و همسران هم مصداق دارد.

‌ب.    گروه دوم، ادله و آیات و روایاتی است که قواعد عامه و کلی را در حیطه خانواده بیان می‌کند مثل «عَاشرِوُهُنَّ بِالْمَعْرُوفِ»[4] که یک قاعده و قانون کلی اخلاقی فقهی در روابط خانوادگی است که در میان همسران هم طبعاً برقرار است. لازم به ذکر است که اصول گذشته را نیز می‌توان از این قاعده کلی استخراج کرد.

‌ج.     گروه سوم، از ادله‌ای که ما در این نوع از بحث‌ها موردتوجه قرار می‌دهیم ادله خاصه و ویژه هر یک از این هشت عنوان است. در خیلی از این هشت اصلی که ما بحث کرده‌ایم علاوه بر این‌که آن قاعده عمومی اخلاقی اسلامی حاکم است و علاوه بر این‌که قواعد عامه اخلاقی نیز اقتضای آن را دارد در خیلی از این موارد ما دلیل خاص داریم. مستحضرید که ما در اصل صبر، هم‌نشینی در خانه، کاهش توقعات، صرف وقت در مسائل خانوادگی و گفتگوی میان همسران و … علاوه بر آن قواعد عمومی، روایات متعدد محکمی داشتیم که همسران به آن‌ها توصیه‌شده بودند. این‌ها به‌طور خاص در روایات هم بود.

2.      نکته دوم روش‌شناختی این است که ما در این مباحث معمولاً از یک نگاه اخلاقی کلی به مسئله نگاه کرده، مطالب را بیان می‌کنیم.

 حکم این‌ها نوعاً استحباب مؤکد است اما در مواردی و با دلایل و شرایط و ضوابط خاصی حکم الزامی هم پیدا می‌کنند. ما در اینجا وجه تفکیک حکم استحباب و الزام را بیان نمی‌کنیم. فرهنگ و ترغیب اسلام بر این اساس است که برای استحکام بنیان خانواده و جلوگیری از لطمه زدن آسیب‌های گوناگون به کانون خانواده باید این قواعد رعایت شود. بنابراین ما در این مباحث حکم وجوب و استحباب را بیان نمی‌کنیم. عمدتاً این اصول فرهنگ اسلامی بوده استحباب و ترجیح مؤکد دارد.

خلاصه نکات روش‌شناختی: بنابراین ما به انواع ادله ـ ادله اعم، ادله عام خانوادگی و روایات ویژه ـ در این مباحث توجه داریم.

ثانیاً غالب این‌ها محکوم به‌حکم استحباب و ترجیح است اما بخشی از این‌ها در مواردی دارای حکم الزامی می‌شود.

محدوده و آثار مشاوره

عرض شد که مشاوره یک اصل انسانی در همه روابط انسانی اعم از نظام سیاسی اسلام، نظام ارتباطی اسلام و ازجمله در نظام خانوادگی است. مقوله رایزنی میان همسران و اعضای خانواده نیز در کنار اصول هفتگانه قبلی یک اصل مهم به شمار می‌آید.

نکات تکمیلی

چند نکته را در مورد تکمیل بحث جلسه قبل عرض می‌کنم:

نکته اول:محدوده مشاوره در اسلام مربوط به‌جایی است که اسلام در آن مورد قانون و دستور معینی نداشته باشد. هر جا که خداوند تبارک‌وتعالی و احکام شرع تکلیف زن و شوهر را همچون روابط میان آن‌ها، در تمشیت امور خانواده و تربیت فرزندان مشخص کرده است جای مشورت نیست.

مشورت و رایزنی در مواردی است که شرع به‌طور مستقیم وارد نشده است و مکلف را آزاد گذاشته است. جایی که شرع تکلیف آنجا را مشخص کرده باشد آنجا دیگر نمی‌شود مشورت کرد، به‌عنوان‌مثال در مقوله حجاب که خط قرمزهای قاطع و محکم دینی و فقهی دارد نمی‌شود به مشورت پرداخت. مقبول نیست که باهم به یک توافقی برسند که نوع خاصی از حجاب که مورد تأیید اسلام نیست را برگزینند چراکه حجاب از خط قرمزهای الهی است.

 هر جا چه در مسائل عمومی و چه در مسائل خانوادگی که احکام روشن شرع تکلیف را مشخص کرده باشد جای مشورت نیست. جای مشورت آنجایی است شرع حکم معینی بیان نفرموده است به‌عنوان نمونه مشورت در نحوه تربیت فرزندان، اداره خانه و در مسائل گوناگون تا به یک فکر و توافق واحدی برسند. در خیلی از این موارد تصمیم نهایی با مرد است و در مواردی حق به زن داده شده است.

نکته دوم:عرض شد که مشاوره و رایزنی آثار عمومی در فضای خانواده دارد که عبارت‌اند از:

1. مشاوره عامل کشف حقیقت: خیلی از مسائل است که تا انسان به رایزنی و تبادل‌نظر نپردازد راه‌حلی برای آن پیدا نمی‌کند: در تربیت فرزند، در تحصیل فرزند، در اداره زندگی، در تعیین محل زندگی و … خیلی از وقت‌ها رایزنی با حفظ حقوقی که در شرع برای زن و مرد روشن شده است راه را روشن می‌کند.

2. همسان‌سازی اختلاف سلایق در اداره خانواده: مشاوره در موارد اختلاف و تفاوت سلیقه خیلی کارایی دارد. بسیاری از اختلافات و تفاوت سلایق با گفتگو و رایزنی، با دل دادن به یکدیگر و شنیدن نظر یکدیگر حل خواهد شد و انواع اختلافاتی که اگر کنترل نشود گاه به طلاق منجر می‌شود را می‌توان با یک گفتگو و مشاوره درست حل کرد. مع الاسف امروزه وقتی‌که به پرونده‌های دادگستری مراجعه می‌کنیم می‌بینیم که بخش بزرگی از پرونده‌های دادگستری اختصاص به اختلافات خانوادگی دارد. این برای جامعه اسلامی، برای مسلمانانی که دینشان این‌قدر روی بنای خانواده تأکید کرده است بسیار زشت و ناپسند است. با رایزنی و گفتگوی درون خانه و احیاناً با کمک گرفتن از افراد فهیم بیرون خانه می‌شود اختلافات را حل کرد.

3. تقویت روابط بین طرفین: روابط را صمیمی می‌کند و دل‌ها را به هم نزدیک می‌کند، اعتماد افراد را به یکدیگر جلب می‌کند. به‌خصوص در آغاز تشکیل زندگی مشترک جوان‌های عزیز ما اگر به این اصول و قواعد توجه کرده و تمرین کنند. بدانند که با رایزنی، همکاری، گفتگو، صرف وقت برای همدیگر، کاهش توقعات و صبوری در موارد گوناگون می‌شود زندگی آرام و متین و سالمی داشت. در این صورت از خیلی از آثار و تبعات سوئی که امروزه شاهد آن هستیم رها خواهیم شد.

4. آرامش بخشی: بخشی از مشاوره به درون خانواده برمی‌گردد و با مشاوره می‌توان گره‌ها را باز کرد، مشکلات را گشود، اختلافات را کنار گذاشت، به توافقی رسید و فضای خانه را سالم کرد که هم خود زوجین در سلامت و آرامش باشند و هم بستر مناسب برای آرامش و رشد و تعالی فرزندان فراهم شود.

5. پالایش نظام مشاوره از اندیشه‌های غربی: گاهی در حل مشکلات خانوادگی احتیاج به مشاوره‌های بیرونی است. اگر به اختلاف برسند این تبعا مطلوب و مورد تأیید اسلام است و همان حکمیتی است که در متن آیه شریفه «وَ إِنْ خِفْتُمْ شِقَاقَ بَيْنِهِمَا فَابْعَثُواْ حَكَمًا مِّنْ أَهْلِهِ وَ حَكَمًا مِّنْ أَهْلِهَا إِن يُرِيدَا إِصْلَاحًا يُوَفِّقِ اللَّهُ بَيْنَهُمَا إِنَّ اللَّهَ كاَنَ عَلِيمًا خَبِيرًا» آمده است.[5] باید مشاوره‌های خانوادگی در نظام‌های مشاوره ما رشد و توسعه پیدا بکند. اما جا دارد که بر نکته هفته قبل تأکید شود که بخشی از نظام مشاوره‌ای که در مشاوره‌ها جریان دارد تحت تأثیر اندیشه‌های غربی است و نیاز به پالایش دارد. مشاوره اسلامی اصول و ضوابطی دارد که باید شناخته شود و مشاوره‌ها بر روی آن بنا شود در این صورت مراجعه به مشاورین امین کارگشاست.

6. شرایط مشاور در منابع روایی: در بیش از صد روایت که در باب مشاوره بیان شده است شرایط کسی که مورد مشورت قرار می‌گیرد نیز بیان شده است که در غررالحکم و دیگر منابع اصیل روایی قابل مشاهده است. در این منابع برای مشاور ده‌ها ویژگی ذکر شده است که مهم‌ترین اوصاف مشاوران به شرح ذیل است:

‌أ.        عقل و حکمت: مشاور باید عاقل و ذوالالباب باشد.

‌ب.     دانش و آگاهی: مشاور در مسئله‌ای که می‌خواهد مشاوره بدهد مسئله خانوادگی، اقتصادی، سیاسی و.. باید آگاهی کافی داشته باشد.

‌ج.     داشتن تجربه لازم: تجربه لازم در آن مسئله داشته باشد.

‌د.       متخلق به تقوا و خصال حمیده: موردی که از همه مهم‌تر و دارای اهمیت والایی است تقوا و تعهد و داشتن خصال حمیده است. ده‌ها خصال نیکو برای مشاور ذکر شده است که لازمه یک مشاوره درست است.

‌ه.       دلسوزی و دارای انگیزه گره‌گشایی: این‌که مشاور انگیزه و علاقه داشته باشد که گره از مشکلات شخصی که مشاوره می‌خواهد را باز بکند.

 این موارد از مهم‌ترین ویژگی‌های یک مشاور امین است که در روایات به آن‌ها اشاره شده است.

درهرصورت ما در عصری قرار داریم که نظام خانواده در اثر روح سرمایه‌داری تمدن غربی دچار فروپاشی شده است و جهان مواجه با یک فروپاشی بزرگ در مهم‌ترین بنیان اجتماعی یعنی خانواده است.

 باید جامعه اسلامی و ملت شریف ما خانواده‌های خویش را در برابر این موج تهاجمی تمدن ماده‌گرا و لذت‌گرای غربی بیمه کرده از گرفتار شدن در آن مصون بدارد.

خانه‌های شما در معرض طوفان‌های بلا و آسیب است راه‌حل نجات در فرمان‌های خدا و تعالیم الهی است.

تاکنون هشت اصل برای نجات و استحکام مبانی خانواده ذکر کردیم و به فضل الهی به اصول دیگر در خطبه‌های دیگر خواهیم پرداخت.

خداوندا خانه‌ها و خانواده‌های ما را از همه آسیب‌ها مصون بدار؛ شرایط ازدواج و زندگی سالم را برای همه جوانان ما فراهم بفرما؛ ما را موفق به انجام فرایض و تقید به آداب دینی و فرهنگ اسلامی بدار.

بسْمِ اللَّهِ الرَّحْمَنِ الرَّحِيمِ قُلْ هُوَ اللَّهُ أَحَدٌ اللَّهُ الصَّمَدُ لَمْ يلِدْ وَلَمْ يولَدْ وَلَمْ يكُنْ لَهُ كُفُوًا أَحَدٌ[6]

صدق الله العلی العظیم

 


[1]. توبه، 119

[2]. نهج‌البلاغه، خطبه 204

[3]ـ سوره بقره، آیه 197

[4]ـ سوره نساء، آیه 19

[5]ـ سوره نساء آیه 35

[6]. سوره اخلاص

خطبه دوم

هشدار نسبت به نفوذ استکبار در لایه‌های مختلف جامعه

اعوذبالله السمیع العلیم من الشیطان الرجیم بسم الله الرحمن الرحیم الحمد لله رب العالمین والصلوه علی اشرف الاوصیاء و المرسلین، حبیبنا و حبیب اله العالمین ابی‌القاسم المصطفی محمد و علی وصیه علی امیرالمومنین و علی الصدیقة الطاهره فاطمة الزهرا و علی الحسن و الحسین سیدی شباب اهل الجنة اللهم صلّ و سلّم و زد و بارک علی أئمة المسلمین علیّ بن الحسین و محمد بن علیّ و جعفر بن محمد و موسی بن جعفر و علیّ بن موسی و محمد بن علیّ و علیّ بن محمد و الحسن بن علیّ و الخلف القائم المنتظر ساسة العباد و ارکان البلاد و ابواب الایمان و امناء الرحمن و سلالة النبیین و صفوة المرسلین و عتره خیره رب العالمین صلواتک علیهم اجمعین.اعوذ باللّه السمیع العلیم من الشیطان الرجیم. بسم اللّه الرحمن الرحیم «یا أَیهَا الَّذِینَ آمَنُواْ اتَّقُواْ اللّهَ وَکونُواْ مَعَ الصَّادِقِینَ»[1] عِبادَالله اُوصیَکُم وَ نَفسیِ بِتَقوَی الله

توصیه به تقوا

همه شما و خودم را در این روز شریف و در این محضر شریف و حرم مطهر به تقوای الهی و پارسایی توصیه می‌کنم.

امیر مؤمنان و پیشوای پارسایان در خطبه 226 نهج البلاغه در شناساندن دنیا به ما چنین فرموده است[2]: مردم بدانید دنیایی که شما در آن زندگی می‌کنید خانه‌ای است که به انواع سختی‌ها و مصیبت‌ها پیچیده شده است، دنیا خانه‌ای است که به بی‌وفایی و خیانت شناخته شده است. این جهان جایی است که حالات آن ثابت نیست و سرنشینان این جهان هیچ‌گاه آرام و سالم نخواهند بود، این جهان ‌همواره در دگرگونی است، هرلحظه این عالم به رنگی درمی‌آید، شرایط این عالم دائم در دگرگونی و تغییر است، هیچ‌چیز این عالم ثبات و آرامش ندارد شما در یک کشتی آرامی ننشسته‌اید بلکه این کشتی، کشتی متلاطم است. مرگ و مریضی و سختی و دشواری تیرهای این عالَم است که به‌سوی شما روانه شده است. زندگی آرام و بی‌دردسر در این عالم وجود ندارد. امنیت کامل و صد در صد در این عالم پیدا نخواهد شد. همه شما و ما و تمام سرنشینان این کشتی نشانه‌هایی هستند که تیرهای بلا و مرگ ما را هدف‌گیری کرده‌اند. دیر یا زود شما نشانه‌ای خواهید بود که این تیرها شما را خواهند زد. این جهان ناپایدار و گذرا کمتر قابل‌اعتماد است. هنر مردان خدا این است که در این جهان ناپایدار زندگی الهی و معنوی را بنیان می‌گذارند. بدانیم که تقوای الهی ره‌توشه سلامت ما در این جهان ناپایدار و سست است خدایا ما را به تقوای الهی مجهز بفرما.

مناسبت‌ها

به مناسبت‌ها به‌صورت خلاصه اشاره می‌شود:

1. شهادت امام جواد علیه‌السلام

شهادت امام جواد (ع) امامی که در کودکی به قله امامت نائل آمد و در جوانی به شرف شهادت رسید و در عصر دشواری مسئولیت‌های بزرگی به عهده گرفت را تسلیت و تعزیت عرض می‌کنم و تقدیم می‌کنیم به ساحت مقدس این امام بزرگوار و پدران و فرزندان ایشان و حضرت ولی‌عصر ارواحنا فداه صلواتی بر محمد و آل محمد

2. نکوداشت یاد و خاطره بزرگان و شهدای ایران و کشورهای اسلامی

یاد و خاطره مراجع گذشته، علما و درگذشتگان، درگذشتگان این جمع، شهدای اسلام و انقلاب، شهدای مقاومت و شهدای عزیز در کشورهای گوناگون اسلامی و شهید محراب آیت‌الله مدنی و یاد امام شهیدان را گرامی می‌داریم با ذکر صلواتی بر محمد و آل محمد.

3. بزرگداشت سالروز ازدواج حضرت علی علیه‌السلام و حضرت فاطمه علیها سلام

سالروز ازدواج حضرت علی (علیه‌السلام) با فاطمه زهرا (علیها سلام) را که روز ازدواج هم نامیده شده است را گرامی می‌داریم و امیدواریم که ازدواج‌ها در نظام اسلامی بر اساس الگویی که از این دو شخصیت بزرگ الهام می‌گیرد شکل بگیرد.

4. فرارسیدن ماه ذی‌الحجه

 فرارسیدن ماه ذی‌الحجه را تبریک عرض می‌کنم. خدمت نمازگزاران، برادران و خواهران ارجمند یادآوری می‌کنم که ماه ذی‌الحجه از درخشش بالایی برخوردار است و فرصت‌های بزرگی در آن قرار دارد. مناسبت‌های مهمی در ماه ذی‌الحجه قرار دارد و دهه اول ذی‌الحجه در قله مناسبت‌های سال است که طبق بعض تعابیر هم‌وزن ماه مبارک شمرده‌شده است.

 «وَ اذْكُرُواْ اللَّهَ فىِ أَيَّامٍ مَّعْدُودَاتٍ»[3] در قرآن بر این دهه انطباق داده شده است و قسم «وَ الْفَجْرِ وَ لَيَالٍ عَشْرٍ»[4] بر شب‌های این دهه تطبیق داده شده است. این دهه مورد قسم خداوند و ظرف عبودیت خداست.

توصیه می‌کنم به همه دوستان که قدر این دهه، شب‌ها و سحرها، قدر عرفه و عید قربان آن را بدانیم و برای بهره‌گیری از این دهه مبارک و بسیار مهم آماده بشویم.

5. تشکر و قدردانی از متصدیان حفظ امنیت کشور

تقدیر و تشکر می‌کنیم از همه خدمت‌گزاران به کشور و همین‌طور وزیر محترم اطلاعات که در جمع ما حضور داشتند و از همه سربازان و سرداران نقش‌آفرین در امنیت کشور: وزارت اطلاعات، سپاه، بسیج، نیروی انتظامی و دستگاه‌های امنیتی که کشور را در این تلاطم‌های سنگین از آسیب‌ها نگه‌داشته‌اند و امروز به فضل الهی جمهوری اسلامی ایران با هدایت و رهبری عظیم الشان انقلاب اسلامی و تلاش مجاهدان عرصه اطلاعات و امنیت در منطقه ازجمله کشورهای امن به شمار می‌رود. البته تأکید می‌کنم که حفظ امنیت نیاز به همکاری عمومی دارد و کمک همگان را می‌طلبد.

در ادامه دو محور اساسی را موضوع سخن قرار می‌دهم و نکاتی را پیرامون آن‌ها عرض می‌کنم:

6. آموزش‌وپرورش نیازمند توجهی روزافزون

در آستانه شروع سال تحصیلی هستیم عرایض بنده در محور اول در این خصوص است. بیش از دوازده میلیون دانش‌آموز ما در آغاز ماه مهر به کلاس‌های درس می‌روند، قریب به 5 میلیون دانشجو و ده‌ها هزار طلبه در این ایام و شروع سال تحصیلی در خدمت استادان و دبیران و مربیان در کلاس‌های درس و دانش افزونی حضور پیدا می‌کنند. آغاز سال تحصیلی را به دانش‌آموزان عزیز، دانشجویان گرامی، طلاب و دانش‌پژوهان ارجمند، اساتید و مدیران بزرگوار به‌ویژه در حوزه آموزش‌وپرورش تبریک و تهنیت عرض می‌کنم.

نکاتی در خصوص آموزش‌وپرورش

در خصوص آموزش‌وپرورش نکاتی نیاز به توجه و تأکید دارد:

1. عنایت ویژه نظام آموزش‌وپرورش به سند تصویبی شورای انقلاب فرهنگی: انتظار از نظام آموزش‌وپرورش این است که اسناد مهم مربوط به حوزه آموزش‌وپرورش را موردعنایت ویژه قرار بدهند. همان‌طور که مستحضرید سند آموزش‌وپرورش در شورای انقلاب فرهنگی تصویب شد و از مهم‌ترین اسناد راهنمای نظام آموزش‌وپرورش است. تقاضای ما از سیاست‌گذاران، برنامه ریزان و همه آموزشگاه‌ها و مدارس این است که این سند را به‌عنوان متن راهنما موردتوجه قرار بدهند چراکه کار کارشناسی زیادی روی این سند انجام شده است.

2. توجه به ابتکار و نوآوری در نظام آموزشی: انتظار از آموزش‌وپرورش و همین‌طور دانشگاه‌ها این است که ابتکار و نوآوری و ابداع را در نظام آموزشی خود مهم بشمارند. ما کشوری هستیم که نیاز به‌نظام آموزشی پژوهش محور داریم. رشد علمی ما در حوزه‌های مختلف باید بیش از این باشد. بحمدالله ما گام‌های بلندی برداشته‌ایم، اما کافی نیست، این رشد علمی نباید متوقف بشود بلکه باید ادامه پیدا بکند زیرا پایه رشد علمی در آموزش‌وپرورش ریخته می‌شود.

3. رشد اخلاق و تربیت توأمان با رشد علمی: اخلاق و تربیت باید مدار آموزش‌وپرورش ما باشد. تربیت جامع و متوازن فرزندان ما ضرورتی است که نباید از آن غفلت بشود. باید سپاه بزرگ معلمان، مربیان و مدیران به مقوله اخلاق و تربیت در زمانه‌ای که این‌همه آسیب وجود دارد توجه روزافزون داشته باشند.

4. توجه به سرمایه‌گذاری بیش‌ازپیش در حوزه آموزش‌وپرورش: سرمایه‌گذاری در حوزه آموزش‌وپرورش نیاز به تلاش بیشتری دارد. اقدامات مهمی انجام شده است اما دولت در برنامه ششم باید گام‌های بزرگ‌تری در پیشبرد آموزش‌وپرورش بردارد، بودجه‌های لازم را تأمین کند و قدم‌های بزرگ‌تری بردارد.

 مجلس و دولت در این زمینه وظیفه مؤکدی دارند. بسیاری از بندهای سند آموزش‌وپرورش نیاز به توجه در نظام بودجه‌ریزی دارد که باید توجه شود و از طرفی مردم باید همراهی بکنند. بحمدالله امروزه نیمی از بار مدرسه‌سازی بر دوش مردم است. هنوز نیز ما در استان‌ها و در همین استان قم مواجه با مدارس دو شیفت و سه شیفت هستیم. فضاهای آموزشی و امکانات کمی وجود دارد که باید به آن‌ها توجه شود.

 این امور چیزی نیست که بشود به‌سادگی از کنار آن‌ها گذشت. مهم‌ترین مسئله نظام اداری ما باید آموزش‌وپرورش باشد. زیربنای همه آینده کشور فرزندان صالح و عالمی هستند که باید از آموزش‌وپرورش بیرون بیایند دستگاه‌های امدادی ما، مردم شریف ما باید تلاش کنند و آموزش‌وپرورش را ارتقا دهند. باید بپذیریم که دولت نمی‌تواند به‌تنهایی آموزش‌وپرورش را اداره کند، لذا باید مردم کمک کنند. فضاهای آموزشی، تجهیزات، امکانات و فناوری‌های جدید باید به صحنه بیایند و آموزش‌وپرورش را احیا کنند.

5. تربیت منابع انسانی کارآمد: ازجمله مهم‌ترین نکات مطرح در آموزش‌وپرورش تربیت‌ معلم و منابع انسانی در آن است. «دانشگاه فرهنگیان» در شورای عالی انقلاب فرهنگی به‌عنوان یک قطب تربیت‌معلم تصویب شد. این دانشگاه باید با این نگاه سامان پذیرد و وضع موجود آن تا رسیدن به آرمان و ایده آل مدنظر راه زیادی در پیش دارد. باید به منابع انسانی بخصوص در حوزه تربیت و امور تربیتی توجه کرد. مشکلات منابع انسانی در آموزش‌وپرورش زیاد است که نیاز به توجه روزافزون دارد.

6. عدالت آموزشی: نکته دیگردر آموزش‌وپرورش عدالت آموزشی است. عدالت در آموزش‌وپرورش این است که هیچ دانش‌آموزی به خاطر فقر و نا داری از پیشرفت علمی و تربیت عقب نماند. این وظیفه مسئولان و مردم است، نهادهای مردمی، مؤسسات خیریه، دولت و نهادهای حمایتی باید راه را برای عدالت آموزشی فراهم کنند. به حواشی شهرها و مناطق پرجمعیت شهرها باید توجه ویژه‌ای شود. در همین استان و همین شهر مناطق پر جمیعت و مهمی مثل نیروگاه ازجمله جاهایی است که باید موردتوجه ویژه قرار بگیرد.

همین‌جا باید از مؤسسات خیریه و کمیته امداد تشکر بکنیم که در جشن عاطفه‌ها راه را برای کمک مردم به نیازمندان و دانش‌آموزان یتیم نیازمند باز می‌کنند. سال قبل در همین استان قریب یک میلیارد در جشن عاطفه‌ها جمع شده است. امسال توسط کمیته امداد هم جشن عاطفه‌ها اعلام می‌شود. مردم شریف ما و خیرین و مؤسسات خیریه‌ای ـ که در همین استان و شهر بسیار هم کار می‌کنند ـ باید در جشن عاطفه‌ها شرکت کنند تا عدالت آموزشی محقق بشود.

7. اشاراتی به مسائل مهم سیاسی روز

اما چند نکته کوتاه در مسائل سیاسی عرض بکنم:

1. هشدار نسبت به نفوذ استکبار در لایه‌های مختلف جامعه و نیاز به هوشیاری ملت

 یکی از مسائل مهمی که رهبری معظم دائم بر آن تنبه و تذکر داده‌اند خطر نفوذ استکبار در لایه‌های فکری، فرهنگی، اقتصادی و اجتماعی جامعه ماست. ما جامعه انقلابی هستیم، جامعه هوشمند، جامعه اهل عقل و گفتگو و تعامل، اما این جامعه باید هوشیار باشد مبادا دسیسه کاران، مستکبران و دشمنانی که پرونده سیاه و تاریکی دارند در آن نفوذ کنند. خطر نفوذ و آن‌هم نفوذ نرم و تصرف افکار و فروپاشی معنوی و فکری امت اسلام است. این خطر بزرگی است اما این را دشمنان اسلام بدانند: انقلاب اسلامی ایران، ملت و دولت شریف ما از آگاهی برخوردارند و از رهنمون‌های امام و رهبری‌ای برخوردارند که به هیچ نحوی اجازه نخواهند داد بنیان‌های اعتقادی، اخلاقی، معنوی، فکری و انقلابی این ملت فرو بریزد و در برابر همه توطئه‌های دستگاه‌های غربی و مستکبران به فضل الهی با توان وجود خواهند ایستاد.

2. تفرقه‌افکنی استکبار و تلاش برای تجزیه کشورهای اسلامی

 خطر بزرگ دیگری که امروزه جهان اسلام را تهدید می‌کند خطر تفرقه‌ها و فروپاشی کشورهای اسلامی با عناوین مذهبی، طایفه‌ای و قومی که بلای بزرگی در امت اسلامی است و بارها گفته شده است که ایران و انقلاب اسلامی و قم و حوزه منادی وحدت و همبستگی امت اسلام است. ما باید باهمبستگی و وحدت جلوی فروپاشی امت اسلامی را بگیریم.

3. هوشیاری دولت و ملت در برابر یاوه‌گویی‌های استکبار و اسرائیل

 ملت ما هوشیار است و یاوه‌گویی‌های دولت پوشالی و غصبی اسرائیل هیچ جایگاهی ندارد. بیانات کوبنده و قاطع رهبر ما بیان و حرف دل همه امت اسلام است. اسرائیل یک ضایعه ناچیز و دولت جعلی و ناقابلی است که ارزش اعتنا ندارد، این‌ها سروصداهایی می‌کنند که ارزش شنیدن نیز ندارد، در دنیا هم کسی به این یاوه‌گویی‌ها ارزشی قائل نیست.

اسرائیلی‌ها هم بدانند امروز غیر از بیست سال قبل است شما در چنگال مقاومت و فریادگران انقلاب اسلامی هستید. شما خیلی کوچک‌تر و ناچیزتر از آن هستید که بتوانید در برابر مقاومت و انقلاب اسلامی و موج توفنده انقلاب اسلامی بایستید.

4. جامع دیدن رأی مردم به‌عنوان حق‌الناس

ملت ما در همه صحنه‌ها هوشیار خواهد بود و انتخابات پیش رو با هوشیاری ملت برگزار خواهد شد. قطعاً انتخابات و آراء مردم حق‌الناس هست و این حق‌الناس را باید جامع دید. در این حق‌الناس هم انتخابات آزاد است که در طول سالیان متمادی دولت‌ها، جناح‌ها و گروه‌ها آمدند، قدرت جابجا شد ولی انتخابات خیلی آزاد و سالم برگزار شدند. طبعاً در این انتخابات هم حق مجریان مهم است، هم حق مردم مهم است و هم نظارت شورای نگهبان با تمام قاطعیت باهمان شکل نظارت استصوابی بسیار اهمیت دارد و همه جناح‌ها باید به این اصول مهم حق‌الناس توجه بکنند. غفلت از این‌ها ما را در فتنه‌های 88 می‌اندازد،در این زمینه هوشیاری لازم است تا بدانیم حق‌الناس بودن رأی مردم به این معناست که رأی مردم را با همه ابعاد آن در نظر بگیریم.

دعا

نسئلک اللهم و ندعوک باسمک العظیم الاعظم الاعز الاجلّ الاکرم یا الله … یاارحم الرحمین. اللهم ارزقنی توفیق الطاعة و بعد المعصیة و صدق النیّة و عرفان الحرمة

خدایا دل‌های ما را به انوار ایمان و معرفت روشن بفرما؛ گام‌های ما را در راه اسلام و انقلاب اسلامی استوار بدار؛ شر دشمنان را به خودشان باز بگردان؛ ایثار گران و مجاهدان در راه خدا در ایران و در همه کشورهای اسلامی مؤید و منصور بدار؛ خدمت گذاران به اسلام مراجع عظام، رهبری معظم، خدمتگزاران به کشور را مؤید و منصور بدار؛ ارواح تابناک شهیدان و روح امام شهیدان را با اولیای خودت محشور بفرما؛ اموات و درگذشتگان ما، درگذشتگان از این جمع را ببخش و بیامرز؛ گناهان ما را ببخش و بیامرز؛ سلام و درود ما را به محضر امام عصر (عج) ابلاغ بفرما؛ مریضان، جانبازان، مریضان موردنظر را شفا عنایت بفرما.

بِسْمِ اللَّهِ الرَّحْمَنِ الرَّحِيمِ إِنَّا أَعْطَينَاكَ الْكَوْثَرَ فَصَلِّ لِرَبِّكَ وَانْحَرْ إِنَّ شَانِئَكَ هُوَ الْأَبْتَرُ[5]

صدق الله العلی العظیم

 


[1]. سوره توبه، آیه 119

[2]ـ دَارٌ بِالْبَلَاءِ مَحْفُوفَةٌ وَ بِالْغَدْرِ مَعْرُوفَةٌ- لَا تَدُومُ أَحْوَالُهَا وَ لَا يَسْلَمُ نُزَّالُهَا- أَحْوَالٌ مُخْتَلِفَةٌ وَ تَارَاتٌ مُتَصَرِّفَةٌ- الْعَيْشُ فِيهَا مَذْمُومٌ وَ الْأَمَانُ مِنْهَا مَعْدُومٌ- وَ إِنَّمَا أَهْلُهَا فِيهَا أَغْرَاضٌ مُسْتَهْدَفَةٌ- تَرْمِيهِمْ بِسِهَامِهَا وَ تُفْنِيهِمْ بِحِمَامِهَا- (سید رضی، نهج البلاغه «صبحی صالح»، خطبه 226، ص 348)

[3]ـ سوره بقره آیه 203

[4]ـ سوره فجر آیات 1 و 2

[5]. سوره کوثر