مؤلف: استاد علیرضا اعرافی
مقرّر: اصغر صفرزاده
ناظر: احمد عابدین زاده
میزان پیشرفت: اتمام یافته
معرفی کوتاه
علم تنجیم، دانشى مبتنى بر قواعد تجربى و رياضى است كه در طول تاريخ با خرافه و گمانهزنیهای غیرعلمی همراه گشته است. نوشته حاضر سعی در جداسازی مواضع منهی از موارد جواز آن دارد.
معرفی مفصل
پروژه حاضر از جمله مباحث فقه اقتصاد و از سری بحثهای درس خارج استاد اعرافی (زید عزه) میباشد.
نوع چهارم از تکسب به کارهای حرام، بحث تنجیم را نیز در خود جای میدهد که در پروژههای کلان موسسه اشراق و عرفان در ردیف مجلدات علوم غریبه چاپ خواهد شد.
این پروژه در ابتدا به بیان کلیاتی در باب تنجیم (مفهوم شناسی، پیشینه فقهی و فرا فقهی، اقوال فقها و..) آنگاه به بیان صوری که در باب تنجیم مطرح میباشد، پرداخته است.
در بخش سوم در فصولی چند، اصل ورود در علم نجوم، موضوعات علم نجوم، حکم تکسب با علم نجوم و حکم تعلیم و تعلم این علم با نگاه و متد بررسی ادله عامه و خاصه مورد واکاوی قرار گرفته است. در بخش انتهایی نیز به بیان فروعاتی همراستا با تنجیم پرداخته شده است
نظر نهایی استاد نیز به شرح ذیل میباشد:
علم نجوم، دانشى مبتنى بر قواعد تجربى و رياضى است كه در طول تاريخ با خرافه و گمانهزنیهای غیرعلمی همراه گشته است.
مخالفت روايات نيز متوجه همين بخش غیرعلمی آن است، بنابراين هيچ دليلى بر حرمت بهرهمندی از اين دانش در راستاى خبر دادن از حوادث فلكى همچون خسوف و كسوف كه مبتنى بر قواعد علمى است، وجود ندارد؛ بلكه اگر كسى اعتقاد به تأثير اوضاع فلکى بر حوادث زمينى داشته باشد و يا آنها را كاشف از پديدههاى زمينى بداند و در عين حال تأثير و كشف آنها را مستقل از اراده الهى نشمارد، كافر شمرده نمىشود، ولى اگر حوادث فلكى را بدون اراده قاهر الهى مؤثر در پديدههاى زمينى بداند، در كفر او ترديدى نيست و اگر اراده خداوند را برتر از تأثير اين علل دانسته ولى با قطعيت از حوادث آينده پیشگویی كند بهگونهای كه با تعاليم دينى همچون تأثير دعا و صدقه منافات داشته باشد، مرتكب فعل حرام شده است.